ახმეტა მზის შუქზე

სამი მდინარის შესართავთან, იქ სადაც ალაზანი, ილტო და ორვილი მოედინება, დგას ამაყად დიდი ისტორიით დახუნძლული პატარა ქალაქი ახმეტა. ის გამორჩეული რეგიონის ადმინისტრაციული ცენტრია. ძველად ამ მხარეებს მთისწინეთს ეძახდნენ, დღეს კი ახმეტის მუნიციპალიტეტი ჰქვია და ქვეყნის აღმოსავლეთით, კახეთის მხარეშია გადაჭიმული… გაიგე მეტი

ბიომრავალფეროვნება

ახმეტის მუნიციპალიტეტის თვითმყოფადი ბუნება, ალაზნის დაბლობიდან კავკასიონის გაყინულ მწვერვალებამდე, თავისი ვაკეებით, ქვაბულებით, ხეობებით, ქედებითა და მყინვარებით  მრავალსართულიან ბიბლიოთეკას წააგავს, რომელიც საგულდაგულოდ ინახავს თავის საცავში სამყაროს ბიოლოგიური მრავალფეროვნების უნიკალურ ენდემურ კატალოგსა და ათასწლეულების განმავლობაში დაგროვილ, ბუნების ცოდნას… გაიგე მეტი

ქვაში მოთხრობილი ისტორია

წერილობითი ისტორიის გარდა, ახმეტის რეგიონის კიდევ ერთი უტყუარი მემატიანე, ქვაში ნაძერწი ისტორიაა. მიწის ყოველ გოჯზე, გაშლილ ვაკესა თუ მიუვალ მწვერვალზე დატოვებულია ქვის ანაბეჭდები – უნიკალური კულტურული მემკვიდრეობის ძეგლები, ნამოსახლარები, ტაძრები, ციხე-სიმაგრეები, საცხოვრისები, რომლებიც ასახავენ სხვადასხვა ეპოქების გამოძახილსა და შემოქმედებით ისტორიას… გაიგე მეტი

გაერთიანებული ფერების სამეფო – ენთნოგრაფიული საგანძური

ახმეტის მიწებზე ბუნება და ადამიანი ოდითგანვე ჰარმონიაში თანაცხოვროვდა, ასევე ორგანულად ერწყოდა ერთმანეთს მთისა და ბარის ცხოვრების წესი. ადგილობრივ კახ მოსახლეობასთან ერთად წონასწორობაში თანაარსებობდა რეგონში შემოსული სვადასხვა ეთნიკური ჯგუფი, მათივე მომყოლი ჩვეულებითი კულტურით. ეს პროცესი განსაკთრებით გაძლიერდა XIX  საუკუნეში, როდესაც კავკასიაში ხალხების მასშტაბური, სტიქიური გადაადგილებები დაიწყო. მთის რთულ რელიეფს გამორიდებულმა ეთნო ჯგუფების დიდმა ნაწილმა თავი ახმეტის მიწებზე მოიყარა და კახეთის ამ ნაწილს სრულიად ახალი ეთნიკური შეფერილობა მისცა… გაიგე მეტი

სიმარტოვის მისტერია – ცხვრის გადარეკვა

საუკუნეთა წრე-ბრუნვაში თუშეთის მაღალ მთებში გამოიძერწა ცხვრის გადარეკვის უნიკლაური ტრადიცია, რომელმაც განაგო თუშთა ცხოვრების განსაკუთრებული წესი, და სამუდამოდ დაუკავშირა ერთმანეთს სამი ისტორიულ-გეოგრაფიული რეგიონი: თუშეთი – ალვანი – და შირაქ-სამუხის ველი…. გაიგე მეტი

გემოთა დიალოგი

ფარდაგებით მორთულ ახმეტელების კერას ვერაფერი გააცოხლებს ისე, როგორც ტაბლებზე, მასპინძლის ხელით მორთმეული კერძები. მრავალეთნიკურ ახმეტაში კი ბევრი განსხვავებული კუთხისა და წარმომავლობისა მასპინძელი იყრის თავს: ქართველები, ოსები, ქისტები, ჩეჩნები, ასევე შიდა მიგრაციებით ჩამოსახლებული ფშავები და ხევსურები და რაღათამუნდა თუშები. ეს ადამინები ჰარმონიული თანაცხოვრებითა და ტრადიცების გაცვლა-გამოცვლით საუკუნეების განმავლობაში ქმნიან უნიკალურ კულინარიულ კულტურას… გაიგე მეტი

ქარვაში მოქცეული საიდუმლო – ახმეტის ღვინო

8000 წლიანი უწყვეტი რთველი – ასე იწყება საქართველოს ტერიტორიაზე ღვინის თავგადასავალი. ისტორიის ტრაექტორია მას შემდეგ შეიცვალა რაც არქეოლოგებმა, ქვემო ქართლში, დანგრეული გორაზე ძვ.წ. VI ათასწლეულის ვაზის წიპწები აღმოაჩინეს, ხოლო გადაჭრილი გორას ნამოსახლარზე იპოვეს თიხის ჭურჭელზე მიმხმარი ქიმიური ნაერთი, რომელიც არც მეტი არც ნაკლები ღვინის ნაშთი აღმოჩნდა. ამ არტეფაქტებზე დაყრდნობით კავკასიის პატარა ქვეყანა, სამუდამოდ მოინიშნა მსოფლიო რუკაზე, როგორც ღვინის სამშობლო. ისტორიულად ქართულმა ნიადაგმა 525-ზე მეტი ვაზის ადგილობრივი ჯიში გამოზარდა… გაიგე მეტი

ძალა ერთობაშია – დღეობები

ზეპირსიტყვიერი ტრადიცია ყოველთვის მოითხოვდა კარგ მთქმელს და კარგ გამგონეს; გაზიარების გარეშე ის ვერც საუკუნეებს გაუძლებდა და ვერც მრავალფეროვანი იქნებოდა. ახმეტაში განვითარებული კულტურა ყოველთვის ექსტროვერტული იყო. შესაბამისად, ამ კულტურის  არსი ეყრდნობოდა  ერთობლივად შექმნისა და გაზიარების იდეას, რაც საუკეთესოდ აისახებოდა სახალხო ღონისძიებებში. ფესტივალების, დღესასწაულებისა თუ ხატობა-დღეობების ტრადიცია, როგორც უწყვეტი ჯაჭვი, რეგიონში დღემდე გრძელდება… გაიგე მეტი

ფეიქართა გილდია

მთაში, ყველაფერი ერთმანეთს ეჯაჭვება, როგორც ძველი ქართული ზღაპარი, ამის საუკეთესო დასტურია მეცხვარეობის ტრადიციიდან განვითარებული საფეიქრო კულტურა. ნოყიერი მცენარეული საფარისგან გაჯერებული თუშური ცხვარი იძლეოდა განსაკუთრებულ მატყლს, რომელიც კავკასიაში საუკეთესოდ ითვლებოდა და დღემდე ითვლება. ის რბილია, ნაზი და მბზინავი. არსებობს კიდევ ერთი თქმულება, თითქოს თუშური ცხვრის მატყლი ადვილად იღებება,  მიღებული ფერი კი გაუხუნავი და მდგრადია. თუში მწყემსების საშუალებით საუკეთესო მატყლი თუშ ოსტატებამდე და სახელოსნოებამდე. დღემდე, მთელს რეგიონში მიმოფანტულია რამდენიმე სახელოსნო „მწყემსის სახლი“, „თუშური ფარდაგი“, „აისი“ და ა.შ თუმცა ოსტატთა უმეტესობა როგორც უხსოვარ დროს, დღესაც საკუთარ სახლებში მუშაობს… გაიგე მეტი